Lotnicze umiejętności salamander zaskoczyły naukowców

23 maja 2022, 18:22

Polatuchy czy płazy potrafiące przemieszczać się lotem ślizgowym, mrówki i wiele owadów żyjących na drzewach są w stanie wykonywać w powietrzu manewry, chroniące je przed upadkiem na ziemię. Jednak mistrzem wśród nich wydaje się salamandra, która całe życie spędza w koronach najwyższych drzew na świecie, kalifornijskich sekwoi wiecznozielonych. To, co naukowcy zobaczyli w tunelu aerodynamicznym przeszło ich najśmielsze oczekiwania.



Udało się określić naturalne tempo erozji gleby. Rolnictwo znakomicie przyspieszyło ten proces

8 grudnia 2022, 06:06

Erozja gleby na środkowym zachodzie USA przebiega od 10 do 1000 razy szybciej od jej formowania się, informują naukowcy z University of Massachusetts. Dzięki... eksplodującym gwiazdom są oni pierwszymi, którzy dokładnie określili tempo naturalnej erozji gleby sprzed przybycia europejskich rolników. Odkrycie to ma olbrzymie znaczenie zarówno dla globalnego bezpieczeństwa żywnościowego, zapobiegania zmianom klimatycznym, jak i dla polityki.


Pustynna roślina wykorzystuje sól, by efektywnie pobierać wodę z powietrza

16 listopada 2023, 10:49

Tamaryszek bezlistny (Tamarix aphylla) jest halofilnym krzewem rosnącym na pustyni. Oznacza to, że dostosował się do gleb o wysokim zasoleniu. Wiele organizmów żyjących na pustyni wyewoluowało mechanizmy pozwalające na czerpanie wody z mgły czy rosy. Badacze z Uniwersytetu Nowojorskiego w Abu Zabi (NYU Abu Dhabi) zbadali właśnie wyjątkowy mechanizm, za pomocą którego tamaryszek pobiera wodę.


Miejskie wyspy wilgoci – w większości miast opady są większe niż na terenach wiejskich

12 września 2024, 07:51

W ostatnich dekadach tempo urbanizacji znacząco wzrosło. Powstają nowe miasta i rozrastają się już istniejące, a proces ten ma wpływ na otoczenie. Wszyscy słyszeliśmy o miejskiej wyspie ciepła, zjawisku polegającym na termicznym uprzywilejowaniu przestrzeni miejskiej. Okazuje się jednak, że w miastach nie tylko jest cieplej. Otrzymują one też więcej opadów niż pobliskie tereny wiejskie. A to grozi powodziami błyskawicznymi. Co więcej, w ciągu ostatnich 20 lat wielkość tych „miejskich wysp wilgoci” niemal się podwoiła.


Alkohol miał swój udział w powstaniu złożonych hierarchicznych społeczeństw

15 lipca 2025, 13:19

Alkohol towarzyszy nam od tysiącleci. Używały go wszystkie wielkie cywilizacje. Znali go Majowie, Egipcjanie, Babilończycy, Grecy, Chińczycy czy Inkowie. Odgrywał ważną rolę w ceremoniach religijnych, wciąż jest ważnym elementem spotkań towarzyskich. Był środkiem płatniczym, służył wzmacnianiu i podkreślaniu pozycji społecznej. W najstarszym znanym eposie literackim „Eposie o Gilgameszu” jednym z etapów ucywilizowania Enkidu – który symbolizuje tam dziką naturę, niewinoość i wolność – jest wypicie przezeń piwa.


Pracuj przy akceleratorze! UJ wydał planszówkę o polskim synchrotronie SOLARIS

19 lutego 2026, 09:14

Uniwersytet Jagielloński wydał grę planszową, dzięki której możemy poczuć się jak naukowiec z Narodowego Centrum Promieniowania Synchrotronowego SOLARIS. Planszówka to pierwsza w Polsce gra edukacyjna opowiadająca o działaniu akceleratorów cząstek, technikach badawczych i odkryciach, których można dokonać za pomocą promieniowania synchrotronowego. Twórcami gry są naukowcy z SOLARISA i nauczyciele, a sama gra zawiera scenariusze zajęć, dzięki którym można ją wykorzystać na lekcjach fizyki, chemii, biologii, jak i w czasie wolnym poza lekcjami.


Odtwarzacz HD-DVD poniżej kosztów produkcji

24 czerwca 2006, 14:02

Specjaliści uważają, że japońska Toshiba będzie dopłacała do swoich pierwszych odtwarzaczy HD-DVD. Koncern ma bowiem zamiar sprzedawać swój model RD-A1 w cenie 499 dolarów.


Karmieni piersią nie są mądrzejsi

4 października 2006, 13:55

Dzieci karmione piersią są mądrzejsze, bo ich matki są bardziej inteligentne. Wyższy iloraz inteligencji nie jest natomiast skutkiem karmienia piersią. Angielscy naukowcy odkryli, że kobiety karmiące piersią są bardziej wykształcone, inteligentniejsze i wychowują swoje dzieci w bardziej stymulujących intelektualnie warunkach.


Bulimia skutkiem zaburzeń hormonalnych

9 stycznia 2007, 10:47

W niektórych przypadkach bulimia, zazwyczaj postrzegana jako zaburzenie psychiczne i leczona metodami psychologicznymi, jest wynikiem nierównowagi w stężeniu hormonów płciowych.


Chondroityna nie pomaga ludziom ze zwyrodnieniem stawów

17 kwietnia 2007, 08:50

Popularny suplement diety, chondroityna, nie usuwa bólu towarzyszącego chorobie zwyrodnieniowej stawów biodrowych czy kolanowych (osteoartrozie) skuteczniej niż placebo (Annals of Internal Medicine).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk